Newyddion
Newyddion am ddeallusrwydd artiffisial a'r Gymraeg — modelau, ymchwil, polisi a'r prosiectau sy'n symud y maes yn ei flaen.
O gyfarfod i dystiolaeth: map cliriach i AI Cymraeg
Ni chafwyd model Cymraeg newydd, ond mae defnydd ymarferol yn y Senedd a gwaith ar ieithoedd llai eu hadnoddau yn dangos sut i symud o ddata at brawf y gellir ymddiried ynddo.
BuzzASR: model llais Cymraeg newydd i'w brofi
Mae model adnabod lleferydd Cymraeg arbenigol ar gael i'w lawrlwytho, gyda gostyngiad mawr mewn gwallau ar ddwy set brawf—ond mae'r prawf ar iaith fyw eto i ddod.
Pedwar grant i adeiladu sylfeini AI Cymraeg
Mae Cymru'n buddsoddi mewn data, mapiau, gwybodaeth agored a seilwaith iaith — pedwar maes sy'n ategu ei gilydd ar gyfer y genhedlaeth nesaf o dechnoleg Gymraeg.
Sgoriau uchel am gywiro, ond mae esbonio'n fater arall
Mae tri model newydd yn cyrraedd sgoriau Cymraeg cryf, ond mae archwiliad o 3,712 o atebion yn datgelu bwlch mawr rhwng cywiro ac esbonio.
Qwen3.8 27B: beth sydd y tu ôl i'r sgôr?
Mae Qwen3.8 27B yn sgorio 70.47 yn CymraegBench, ond mae'r bwlch rhwng rhesymu Cymraeg a Chymraeg ymarferol yn dangos pam mae angen edrych ar y canlyniadau'n fanwl.
Iaith y fro a llais byw: gwersi newydd i AI Cymraeg
Mae BavGround ac Easper yn dangos pam mae angen profi gwybodaeth leol a dewis recordiadau am eu gwerth ieithyddol, nid am eglurder y sain yn unig.
Luth-2: model bach sy'n dangos ffordd ymlaen i'r Gymraeg
Mae Luth-2 yn dangos sut y gall ôl-hyfforddi model bach ar gyfer un iaith greu cynnydd mawr — a pham mae angen profion a luniwyd yn Gymraeg, sy'n adlewyrchu bywyd lleol ac yn cynnwys barn pobl.
Pan alwodd y beirniaid ddysgwr yn AI
Mae Romy Wood yn gwadu defnyddio AI ar gyfer Y Dderwen, y beirniaid yn cynnal eu barn, a model Yiddish newydd yn dangos pam mae tarddiad data a phrofion iaith frodorol yn hollbwysig.
Mae AIsteddfod.com yn fyw: lle i fesur Cymraeg y peiriannau
Mae'r safle newydd yn dod â chystadlaethau creadigol, gwerthusiadau tryloyw a chofnod cyhoeddus o gynnydd AI yn y Gymraeg at ei gilydd.
Tri model agored newydd, ond dim data am y Gymraeg
Kimi K3, GLM-5.2 a DeepSeek V4-Flash-0731 — tri model pwysau agored mewn saith wythnos, ond dim canlyniadau Cymraeg. Gallai'r trwyddedau agored greu cyfleoedd newydd i fireinio modelau'n lleol.
Crynodeb AI Llywodraeth Cymru: trawsgrifio dwyieithog a mwy o ddata Cymraeg
Trawsgrifio dwyieithog Teams, Copilot Cymraeg, partneriaeth data gydag OpenAI, a grantiau Iriaith, Mapio Cymru, Wici-Fflics a CEFR: crynodeb 2025–26 y Llywodraeth, ynghyd â phedair egwyddor AI Comisiynydd y Gymraeg.
Cywiro ac esbonio: canlyniadau adroddiad y Coleg Cymraeg
Yn ôl astudiaeth gan PCYDDS a'r Coleg Cymraeg Cenedlaethol, mae ChatGPT a Copilot yn cywiro llawer o wallau Cymraeg yn llwyddiannus, ond mae eu hesboniadau'n annibynadwy, eu priod-ddull yn annaturiol, ac mae cyfeiriadau ffug yn ymddangos yn yr allbwn. Y canfyddiad ymarferol: gall un frawddeg yn y cyfarwyddyd roi blaenoriaeth i ffynonellau Cymraeg.
GPT-5.6 Sol: model newydd, ond dim mesur o'i Gymraeg
Mae teulu GPT-5.6 (Sol, Terra a Luna) wedi'i ryddhau, ond nid oes data Cymraeg yn nhablau amlieithog y cardiau system.
Jupiter-N-120B: model mawr â hyfforddiant Cymraeg, ar gael i bawb
Mae Locai Labs ac UCL wedi ôl-hyfforddi Nemotron-3-Super-120B ar y Gymraeg, ar gyd-destun diwylliannol Prydain ac ar dasgau asiantaidd. Mae'r setiau data ar gael yn agored, ynghyd â chanlyniadau meincnodi Cymraeg prin a fframwaith «Forget-Me-Not» i atal y model rhag anghofio ei alluoedd presennol.